Ondalık Sayılar: Okuma, Karşılaştırma ve İşlemler
Ondalık sayı nedir, basamaklar (onda birler, yüzde birler, binde birler), nasıl okunur, karşılaştırılır, toplanır ve çarpılır; kesir ondalık sayıya nasıl çevrilir, çözümlü örneklerle.

Plop! ekranında x1.5 ve x1.25 gibi çarpanlar görünür. Bu sayıların bir tam kısmı ve bir de kırık kısmı vardır: bunlar ondalık sayılardır. (Oyun ekranında ondalık ayırıcı nokta ile yazılıyor; Türkçede ise virgül kullanırız: 1,5 ve 1,25.)
İşte ondalık sayıları anlamak için gereken her şey: basamaklar, okunuş, karşılaştırma, toplama, çarpma ve kesri ondalık sayıya çevirme. Bütün hesaplar tam sayılarla yapıldı, yuvarlama yok.
Ondalık sayı nedir?
Ondalık sayının bir tam kısmı ve bir ondalık kısmı vardır; ikisi virgülle ayrılır. Virgülden sonraki kısım bütünün parçalarını gösterir: 0,5 yarımdır, 0,25 ise çeyrektir.
Basamaklar
Her rakam, solundaki rakamdan on kat daha az değerlidir. 2,375 sayısında:
- 2 birler basamağındadır: 2 bütün.
- 3 onda birler basamağındadır: 3 onda bir.
- 7 yüzde birler basamağındadır: 7 yüzde bir.
- 5 binde birler basamağındadır: 5 binde bir.
Ondalık sayı nasıl okunur?
- 0,1: onda bir ya da “sıfır virgül bir”.
- 0,5: onda beş ya da “sıfır virgül beş”.
- 0,25: yüzde yirmi beş ya da “sıfır virgül yirmi beş”.
- 0,125: binde yüz yirmi beş.
- 1,5: bir tam onda beş ya da “bir virgül beş”.
Kesirden ondalık sayıya
Payı paydaya böl:
- 1/2 = 0,5
- 1/4 = 0,25
- 3/4 = 0,75
- 1/5 = 0,2
- 3/5 = 0,6
- 1/8 = 0,125
Ondalık sayılar nasıl karşılaştırılır?
- 0,5, 0,25’ten büyüktür: 5 onda bir, 50 yüzde birdir ve 50, 25’ten fazladır.
- 0,3 ile 0,30 aynı sayıdır: ondalık kısmın sonundaki sıfır değeri değiştirmez.
- 1,09, 1,1’den küçüktür: basamak basamak, soldan sağa karşılaştır.
Toplama, çıkarma ve çarpma
- Toplama: virgülleri alt alta getir. 2,5 + 1,25 = 3,75.
- Çıkarma: yine virgülleri alt alta getir. 4 − 1,5 = 2,5.
- 10 ya da 100 ile çarpmak virgülü kaydırır: 2,5 × 10 = 25 ve 0,25 × 100 = 25.
- 1,5 ile çarpmak yarısını eklemek demektir: 40 × 1,5 = 40 + 20 = 60.
- 1,25 ile çarpmak dörtte birini eklemek demektir: 40 × 1,25 = 40 + 10 = 50.
Plop!’ta ondalık sayılar
Plop! ekranındaki x1.5 ve x1.25 gibi çarpanlar ondalık sayılardır (oyunda nokta ile yazılır). Aynı ekranda skor 532 gibi bir tam sayı olarak görünür, meyve suyu ölçeğinin çizgileri ise yuvarlak sayılardadır.

Polarzinhox1.5 ve x1.25: iki ondalık sayı, iki gülümseme.
Sık sorulan sorular
0,25 nasıl okunur?
Yüzde yirmi beş ya da “sıfır virgül yirmi beş”.
Kesir ondalık sayıya nasıl çevrilir?
Payı paydaya böl. Örneğin 3/4 = 0,75.
0,5 ile 0,50 eşit mi?
Evet. Ondalık kısmın sonundaki sıfırlar değeri değiştirmez.
0,3 ile 0,25’ten hangisi büyük?
0,3; çünkü 0,30, 0,25’ten büyüktür.
Sıra sende
0,75 + 0,5 kaçtır? 0,4 ile 0,35’ten hangisi büyük? 3/5 ondalık sayı olarak nedir? Cevaplar: 1,25, 0,4 ve 0,6.

